Aktualności | Gliwice 2025 w Raporcie o stanie miasta

Prezentowany dzisiaj – na czerwcowej sesji absolutoryjnej – „Raport o stanie miasta Gliwice 2025” podsumowuje, co udało się zrobić w minionym roku, na co przeznaczono wspólne pieniądze i jakie inwestycje przygotowano z myślą o kolejnych latach.

Dokument podsumowuje działalność gliwickiego samorządu, wykonanie 212 ubiegłorocznych uchwał Rady Miasta, realizację miejskich strategii i programów oraz Gliwickiego Budżetu Obywatelskiego. Pokazuje nie tylko wydarzenia z 2025 roku, lecz także zmiany zachodzące w Gliwicach od 2021 roku. Uzupełnia go 18 szczegółowych sprawozdań z realizacji miejskich polityk i programów.

– Raport pokazuje, że 2025 rok był dla Gliwic czasem intensywnej pracy i konkretnych zmian – od nowych mieszkań i inwestycji transportowych po rozwój zieleni, usług społecznych, edukacji i kultury. Żaden z tych efektów nie byłby możliwy bez współpracy mieszkańców, radnych, pracowników miejskich jednostek i spółek, organizacji społecznych, środowiska naukowego oraz lokalnych przedsiębiorców. Szczególnie ważne jest dla mnie, że coraz więcej decyzji poprzedzamy rozmową, konsultacjami i uważnym wsłuchiwaniem się w potrzeby Gliwiczan. Przed nami kolejne wyzwania, ale mamy solidne podstawy, by odpowiadać na nie odpowiedzialnie i konsekwentnie, wspólnie budując miasto wygodne, zielone i otwarte na przyszłość – podkreśla Katarzyna Kuczyńska-Budka, prezydent Gliwic.

Nowe mieszkania i plany na kolejne lata

Jednym z najważniejszych tematów raportu jest mieszkalnictwo. W 2025 roku mieszkańcy odebrali klucze do 92 miejskich lokali w budynkach przy ul. Dworskiej w Szobiszowicach i ul. Dolnej w Ligocie Zabrskiej.

Jednocześnie przygotowywano następne przedsięwzięcia. Podpisano umowę na budowę 112 mieszkań, dwóch lokali usługowych i dwóch podziemnych garaży wielostanowiskowych przy ulicach Dworskiej i Wiertniczej. Rozpoczęto również projektowanie 39 mieszkań wraz z garażem podziemnym przy ul. Toszeckiej.

W konkursach architektonicznych przeprowadzonych we współpracy ze Stowarzyszeniem Architektów Polskich wybrano koncepcje kolejnych zespołów mieszkaniowych: przy ul. Piaskowej, u zbiegu ulic Pszczyńskiej i Kujawskiej oraz w rejonie ulic św. Wojciecha i Myśliwskiej. Łącznie może tam powstać ponad 770 mieszkań.

Drogi, autobusy i coraz dłuższa sieć rowerowa

W 2025 roku remonty objęły ulice i chodniki w pasach drogowych na ponad 30 ulicach, a także przystanki i miejsca postojowe. Prowadzono rozbudowę ul. Zbożowej, przygotowywano przebudowę skrzyżowania ulic Bojkowskiej i Rolników, podpisano umowę na rozbudowę ul. Architektów oraz wybrano wykonawcę nowego mostu na ul. Sikorskiego.

Ogłoszony został także przetarg na przebudowę ul. Chorzowskiej. Inwestycja ma objąć nie tylko modernizację jezdni, ale również budowę dróg dla rowerów, nowych chodników i zatok autobusowych, zagospodarowanie terenu po dawnym torowisku tramwajowym oraz wprowadzenie dodatkowej zieleni. Wcześniej wykonano nową nakładkę asfaltową, która ma zapewniać bezpieczny przejazd do czasu rozpoczęcia zasadniczych prac.

Miasto pozyskało blisko 61 mln zł dofinansowania na budowę czterech węzłów przesiadkowych: w Łabędach, Brzezince, na osiedlu Kopernika oraz przy PreZero Arenie Gliwice. Przygotowano również modernizację inteligentnego systemu sterowania ruchem, która obejmie ponad 70 skrzyżowań. Sygnalizacja ma być lepiej dostosowana do potrzeb kierowców, pieszych i rowerzystów.

Tabor komunikacji miejskiej wzbogacił się o 15 autobusów hybrydowych i 10 elektrycznych. Powstały nowe przystanki, między innymi w Czechowicach i wzdłuż ul. Kościuszki, dzięki czemu ograniczane są komunikacyjne „białe plamy”.

Pod koniec 2025 roku sieć tras rowerowych w Gliwicach liczyła 141 km – o 5 km więcej niż rok wcześniej i o 13 km więcej niż w 2023 roku. Rozpoczęto budowę 800-metrowego odcinka wzdłuż ul. Edisona oraz dwukilometrowej trasy przy ul. Strzelców Bytomskich. Pasy dla rowerów wyznaczano również na odcinkach ulic Tarnogórskiej, Daszyńskiego, Słowackiego i Przyszowskiej.

Infrastruktura, która chroni przed podtopieniami

W 2025 roku zakończył się jeden z największych projektów infrastrukturalnych ostatnich lat – budowa systemu wodno-kanalizacyjnego wraz z retencją wód na terenie Gliwickiego Obszaru Gospodarczego. Przedsięwzięcie o wartości około 130 mln zł otrzymało ponad 51,6 mln zł dofinansowania z programu Polski Ład.

Projekt składał się z sześciu zadań. Obejmował między innymi budowę suchego zbiornika przeciwpowodziowego na potoku Cienka, modernizację kanalizacji deszczowej wzdłuż głównych ulic wschodniej i południowej części Gliwic, w tym ulic Pszczyńskiej i Bojkowskiej, oraz doprowadzenie sieci wodociągowej i kanalizacyjnej do rozległych terenów położonych między autostradami A1 i A4.

Rozwijała się również cała miejska infrastruktura sieciowa. Pod koniec roku czynna sieć wodociągowa liczyła ponad 781 km, a kanalizacyjna – ponad 648 km.

Więcej zieleni i nowe podejście do energii

W ciągu roku w Gliwicach posadzono 2531 drzew – czterokrotnie więcej, niż wycięto. Był to jednocześnie najniższy poziom wycinki od 2020 roku. W przestrzeni miasta pojawiło się ponad 3700 krzewów i bylin oraz przeszło 158 tys. kwiatów.

Powstały park kieszonkowy przy ul. Pliszki i pierwszy miejski sad. Zakładano łąki kwietne, między innymi w Łabędach i na osiedlu Obrońców Pokoju. Przy ulicach Zygmunta Starego, Łabędzkiej i Czapli szukano miejsc, w których zbędne utwardzone nawierzchnie można zastąpić zielenią.

Coraz większego znaczenia nabiera zatrzymywanie deszczówki w miejscu, w którym spadnie. Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji rozpoczęło realizację projektu zielono-niebieskiej infrastruktury deszczowej o wartości prawie 110 mln zł, wspieranego unijnym dofinansowaniem w wysokości 68,6 mln zł. Zmieniono również zasady miejskiego programu „Mój Deszcz”, wspierającego budowę zbiorników i ogrodów deszczowych. Te ostatnie powstają m.in. przy ulicach Jasnej i Akademickiej.

Rozpoczęła się także budowa Parku Zielonej Energii. Projekt obejmuje największą dotąd w Polsce farmę solarną oraz blok energetyczny z kotłem wielopaliwowym. Ma on pozwolić na odzyskiwanie energii z odpadów komunalnych, których nie można poddać recyklingowi. Dodatkowym źródłem ciepła mają być ścieki w oczyszczalni.

Zmiany dotyczyły także gospodarki odpadami. Po raz pierwszy zorganizowano mobilne zbiórki tekstyliów i zużytej odzieży w dzielnicach. Mieszkańcy przekazali podczas nich prawie 47 ton odpadów tekstylnych. Rok wcześniej do Punktu Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych trafiły zaledwie 2 tony.

Zdrowie i wsparcie bliżej mieszkańców

Szpital Miejski w Gliwicach pozyskał w 2025 roku ponad 73 mln zł z Krajowego Planu Odbudowy na trzy projekty służące pacjentom. Dzięki tym środkom mają zostać zmodernizowane i doposażone między innymi Oddział Kardiologii oraz Pracownia Hemodynamiki i Elektrofizjologii.

Gliwiccy kardiolodzy rozwijali zaawansowane metody leczenia, w tym przezskórną trombektomię, skomplikowane zabiegi ablacji czy kompleksową opiekę nad pacjentami we wstrząsie kardiogennym. Zespół urologii zajął natomiast trzecie miejsce w Polsce pod względem efektywności pracy z systemem robotycznym Versius wśród 13 ośrodków korzystających z tej technologii.

Rozwijano też pomoc dla seniorów. Z teleopieki wykorzystującej opaski bezpieczeństwa skorzystały 143 nowe osoby. Działał Telefon Życzliwości, rozpoczął się pilotaż programu „Asystent osoby starszej”, a miasto przygotowywało pierwsze mieszkania senioralne typu cohousing, oparte na wspólnym zamieszkiwaniu i wzajemnym wsparciu.

Uruchomiono punkt konsultacyjny „Pomocna dłoń” dla opiekunów osób chorych, starszych i osób z niepełnosprawnościami. Wprowadzono również pilotażową usługę „Powrót do życia na nowo”, wspierającą osoby poruszające się na wózkach oraz ich bliskich w procesie usamodzielniania.

Powstało nowe schronisko dla osób w kryzysie bezdomności przy ul. św. Brata Alberta. Zabrano się także za przygotowanie aparthotelu Gliwickiego Zakładu Aktywności Zawodowej przy ul. Horsta Bienka, w którym zatrudnienie mają znaleźć osoby z niepełnosprawnościami.

Więcej wsparcia dla dzieci i rodzin zastępczych

Miejskie żłobki pozostały bezpłatne. Prowadzono również budowę żłobko-przedszkola przy ul. Zbożowej 7, którego uruchomienie zaplanowano na wrzesień tego roku.

W 2025 roku w Gliwicach działało 226 rodzin zastępczych – o siedem więcej niż rok wcześniej i o 11 więcej niż w 2023 roku. W tej liczbie znalazło się osiem rodzinnych domów dziecka, 20 zawodowych rodzin zastępczych, 61 rodzin niezawodowych i 137 rodzin spokrewnionych.

Zorganizowano Gliwicki Tydzień Rodzicielstwa Zastępczego oraz pierwsze Gliwickie Forum Rodzicielstwa Zastępczego, objęte honorowym patronatem Rzeczniczki Praw Dziecka. Eksperci, specjaliści i praktycy z całego kraju rozmawiali podczas niego o wyzwaniach, dobrych praktykach i dalszym rozwoju rodzinnej pieczy zastępczej.

Ogłoszono również pierwszy w historii miasta konkurs na realizację zadania publicznego w tym obszarze. Projekt prowadzony wspólnie z Fundacją Gryfne Bajtle promował ideę rodzinnej pieczy zastępczej i działania wspierające rodziny.

Młodzi współdecydują o mieście

Gliwice dołączyły do międzynarodowej sieci UNICEF „Miasto Przyjazne Dzieciom”. Miasto zobowiązało się tym samym do systemowego wzmacniania praw dzieci i młodzieży oraz uwzględniania ich głosu w lokalnych decyzjach.

Powołano pełnomocniczkę prezydenta do spraw dzieci i młodzieży oraz uruchomiono pierwszy Szkolny Budżet Obywatelski. Do kilkunastu szkół podstawowych wprowadzono pilotażowy program „Gliwice uczą szachów”. Zajęcia, przygotowane we współpracy z Akademią Szachową Gliwice, odbywają się w klasach pierwszych w ramach obowiązkowych lekcji i wykorzystują autorskie materiały edukacyjne.

W szkołach ponadpodstawowych zorganizowano dodatkowe zajęcia dla klas pierwszych z języka angielskiego i matematyki lub zajęcia informatyczne. W większości szkół podstawowych i przedszkoli prowadzono projekty „ABC Emocji” i „ABC Empatii”, uczące między innymi radzenia sobie w trudnych sytuacjach.

W roku szkolnym 2025/2026 naukę rozpoczęło ponad 26 tys. gliwickich uczniów i przedszkolaków.

Wzmacniał się także akademicki charakter miasta. W 2025 roku w Gliwicach studiowało 18 687 osób – o ponad 7% więcej niż rok wcześniej i niemal 14% więcej niż w 2023 roku. Miasto współpracowało z Politechniką Śląską m.in. w dziedzinie cyberbezpieczeństwa, architektury i zagospodarowania przestrzeni, w tym Placu Krakowskiego.

Biennale, które zmieniło Gliwice w galerię

Jednym z najbardziej widocznych wydarzeń roku była pierwsza edycja Biennale Gliwice – „Sztuka w mieście, miasto w sztuce”. Od 27 czerwca do 6 lipca mieszkańcy mogli uczestniczyć w dziesięciu dniach bezpłatnych wydarzeń odbywających się w ponad 30 miejscach. Skorzystało z tego około ćwierć miliona osób.

Biennale pokazało, że sztuka współczesna nie musi być zamknięta w galeriach. Wyszła na ulice, place i skwery, stając się częścią codziennego życia miasta. Program obejmował wystawy, koncerty, spektakle, warsztaty, instalacje i działania performatywne.

W plenerze wystąpili między innymi Wiktor Waligóra, IGO, Paktofonika, BSK i gliwicka grupa 44-100. Dużym zainteresowaniem cieszyły się interaktywne instalacje studia Ksawery Komputery. Ważną częścią programu były działania gliwickich artystów oraz prezentacje twórców związanych z miastem.

Szczególny lokalny akcent stanowiła wystawa prac Jana Śliwki – Gliwiczanina i prekursora polskiej rzeźby kinetycznej. Monumentalna rzeźba dłoni z uniesionym kciukiem pozostała po Biennale w przestrzeni publicznej i zaczęła funkcjonować jako jeden z nowych symboli miasta.

Rok 2025 przyniósł także pierwszą Gliwicką Nagrodę Literacką, której gościem specjalnym była noblistka Olga Tokarczuk, Dni Gliwic połączone m.in. ze 150. urodzinami ul. Zwycięstwa, Festiwal Literatury Dziecięcej PSTRYK oraz powrót Gliwickich Spotkań Teatralnych.

Łączna liczba uczestników wydarzeń kulturalnych i edukacyjnych przygotowanych przez miejskie instytucje kultury wzrosła o ponad 260 tys. w porównaniu z 2024 rokiem.

Inwestycje w sport i bezpieczeństwo

W 2025 roku utworzono Gliwicki Ośrodek Sportu. Wybrano wykonawcę modernizacji sali szermierczej przy ul. Warszawskiej i rozstrzygnięto przetarg na budowę kompleksu boisk przy ul. Jagodowej. Miasto pozyskało także dofinansowanie na Orlik przy ul. Fizyków, a dla obiektów sportowych Zespołu Szkół Ekonomiczno-Technicznych w Sośnicy zamówiono dokumentację projektową. Modernizacje obejmowały również m.in. szkolne boisko przy ul. Ligonia.

Rozbudowywano także monitoring. Liczba miejskich kamer wzrosła do 362, a system monitoringu drogowego korzystał z obrazu 540 kamer. Doświetlano przejścia dla pieszych, modernizowano oświetlenie uliczne i montowano oprawy LED w miejscach, w których wcześniej ich brakowało.

Miasto wsparło zakup samochodów dla Ochotniczych Straży Pożarnych w Brzezince i Bojkowie oraz pięciu pojazdów dla gliwickiej policji.

Mieszkańcy współdecydują

Na realizację zadań Gliwickiego Budżetu Obywatelskiego przeznaczono blisko 7,9 mln zł. Mieszkańcy zgłosili 375 projektów – o 6% więcej niż rok wcześniej i niemal 37% więcej niż w 2023 roku. Do realizacji wybrano 86 zadań, najczęściej dotyczących zajęć rekreacyjnych, kulturalnych i edukacyjnych.

W ciągu roku odbyło się kilkadziesiąt konsultacji społecznych dotyczących m.in. zdrowia, pomocy społecznej, rodziny, kultury, inwestycji i dokumentów planistycznych. Organizowano spotkania prezydent Gliwic z mieszkańcami dzielnic oraz kawiarenki obywatelskie poświęcone między innymi wolontariatowi i wyborom do rad dzielnic.

Powołano też Komitet Rewitalizacji Miasta Gliwice – forum współpracy samorządu z mieszkańcami i innymi uczestnikami procesu rewitalizacji. Komitet ma opiniować dokumenty i projekty, inicjować działania oraz przekazywać prezydentowi miasta propozycje odpowiadające na potrzeby społeczności obszarów objętych Gminnym Programem Rewitalizacji na lata 2025–2035.

Raport nie omija wyzwań

Dokument pokazuje osiągnięcia, ale nie pomija problemów. Liczba zameldowanych mieszkańców Gliwic w 2025 roku nadal się zmniejszała, choć  saldo migracji stałej było dodatnie – więcej osób zameldowało się w Gliwicach na pobyt stały, niż wymeldowało się do innych miejscowości. Przed miastem pozostają ponadto: przemiany demograficzne, dalsza transformacja energetyczna, dostosowanie do zmian klimatu oraz utrzymanie stabilności finansowej w zmieniających się warunkach gospodarczych.

To właśnie zestawienie zakończonych przedsięwzięć, planów na kolejne lata i problemów wymagających dalszej pracy sprawia, że „Raport o stanie miasta Gliwice 2025” warto przeczytać. Pozwala on sprawdzić, jak zmienia się miasto i konkretne dzielnice, na co przeznaczane są miejskie pieniądze, jakie inwestycje już trwają, a które znajdują się dopiero na etapie przygotowań. Publikacja w formacie pdf jest dostępna w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Gliwicach (bip.gliwice.eu, górna zakładka „Strategie, raporty”, dolny odnośnik „Raporty i badania opinii”).

(kik/BRM)